Արցախի էթնիկ զտումը

2023 թվականի սեպտեմբերի 6-ին Թոմ Լանտոսի անվան մարդու իրավունքների հանձնաժողովը լսումներ հրավիրեց՝ Լեռնային Ղարաբաղում սպասվող աղետի վերաբերյալ տագնապ հնչեցնելով։ Հանձնաժողովը լսեց Կոլումբիայի համալսարանի «Արցախյան վայրագությունների նախագծի» տնօրեն, պրոֆեսոր Դեյվիդ Լ. Ֆիլիպսի և Միջազգային քրեական դատարանի նախկին դատախազ Լուիս Մորենո Օկամպոյի փորձագիտական ցուցմունքները։ Պարոն Օկամպոն վկայեց, որ «կա ողջամիտ հիմք կարծելու, որ 2023 թվականին Լեռնային Ղարաբաղում ապրող հայերի նկատմամբ ցեղասպանություն է իրականացվում» և խոսեց «սովամահության միջոցով շարունակվող ցեղասպանության» մասին։

2023 թվականի սեպտեմբերի 14-ին Սենատի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովը լսումներ անցկացրեց Լեռնային Ղարաբաղի վերաբերյալ, որտեղ պետքարտուղարի պաշտոնակատար օգնական Յուրի Կիմը հայտարարեց. «Միացյալ Նահանգները չի հավանություն տա Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության նկատմամբ էթնիկական մաքրագործման կամ այլ վայրագությունների՝ կարճաժամկետ կամ երկարաժամկետ որևէ գործողության կամ ջանքի: Ներկայիս մարդասիրական իրավիճակը ընդունելի չէ»:

Այս և նմանատիպ նախազգուշացումներին չնայած, 2023 թվականի սեպտեմբերի 19-ին Ադրբեջանը ռազմական հարձակում սկսեց Լեռնային Ղարաբաղի դեմ, որի արդյունքում զոհվեցին և վիրավորվեցին անմեղ քաղաքացիական անձինք, իսկ մոտ 120,000 քրիստոնյա հայեր բռնի տեղահանվեցին, որոնք փախան Հայաստան: Այս հարձակումը բոլոր ճակատներում Ադրբեջանի կողմից հայ ժողովրդի դեմ իրականացված ցեղասպանական արշավի գագաթնակետն էր, որը ներառում էր Լաչինի միջանցքի անօրինական շրջափակումը, որը սկսվեց 2022 թվականի դեկտեմբերից և որը Լեռնային Ղարաբաղի ողջ հայ բնակչությանը դրեց պաշարման և սովի սպառնալիքի տակ: